Emtia piyasalarında jeopolitik risk etkisiyle platin yükselişte

ABD Merkez Bankası (Fed) Başkanı Jerome Powell'ın açıklamaları piyasaların ana gündemini oluşturdu. Fed, politika faizini piyasa beklentileriyle uyumlu olarak yüzde 4,25-4,50 seviyesinde sabit tuttu. Banka, bu yıl için iki faiz indirimi beklentisini sürdürürken, yıl sonu çekirdek PCE enflasyon tahminini yüzde 2,8'den 3,1'e çıkardı ve büyüme beklentisini yüzde 1,7'den 1,4'e düşürdü.

Powell, yaptığı değerlendirmelerde, tarife artışlarının fiyatları yükseltebileceğini ve ekonomik faaliyetleri olumsuz etkileyebileceğini belirtti. Orta Doğu'daki jeopolitik risklere de değinen Powell, ABD ekonomisinin artık yabancı petrole daha az bağımlı olduğunu vurguladı.

Fed yetkililerinden Waller, temmuz ayında faiz indiriminin mümkün olabileceğini ifade ederken, Barkin tarife kaynaklı risklerin göz ardı edilmemesi gerektiğini söyledi. Daly ise iş gücü piyasasında ciddi bir zayıflama gözlenmedikçe faiz indiriminin sonbaharda daha uygun olacağını belirtti.

Jeopolitik cephede İran-İsrail gerilimi dikkatle takip edildi. Washington yönetiminin İsrail'in İran'a yönelik saldırılarıyla başlayan çatışmalara dahil olma konusundaki çekincelerine ilişkin haber akışı, varlık fiyatlamalarını etkiledi.

Bir gazete, yönetime yakın kaynaklara dayandırarak ABD Başkanı Donald Trump'ın çatışmalara dahil olmaktan kaçınma çekincelerini değerlendirdi.

Bu iddialar, küresel petrol rezervlerinin büyük bir kısmına ev sahipliği yapan Orta Doğu'da artan jeopolitik gerilimin arz kesintisine yol açabileceği endişelerini azalttı. Ayrıca, hafta içinde Trump'ın askeri danışmanlarıyla Washington'un İsrail'in İran'a yönelik saldırılarına olası müdahalesini görüştüğüne dair haberlerin yarattığı gerginliği de düşürdü.

Analistler, hem Fed'in temkinli duruşunun hem de Orta Doğu'daki gerginliğin risk iştahını sınırlamaya devam ettiğini belirtiyor.

Değerli metaller, Powell'ın açıklamaları, Orta Doğu'daki gelişmeler ve altında görülen kar satışlarının etkisiyle geçen hafta dalgalı bir seyir izledi.

Altın fiyatları, Fed'in faizleri sabit tutarak gelecekte daha yavaş faiz indirimi sinyali vermesi ve Orta Doğu'daki gerilime rağmen ABD'nin ılımlı tutumunun güvenli liman talebini zayıflatmasıyla değer kaybetti.

Platinin ons fiyatı, uluslararası piyasalarda Eylül 2014'ten bu yana en yüksek seviye olan 1.352,08 doları test ederek yılbaşından bu yana yüzde 43'ün üzerinde getiri sağladı. Ancak, kar satışlarının etkisiyle haftayı rekor seviyelerin altında tamamladı.

Analistler, Çin'in nisan ayında güçlü platin ithalatı gerçekleştirmesinin talebi artırdığını belirtirken, fiyatların altına kıyasla düşük kalmasının da platin fiyatlarındaki yükselişte etkili olduğunu kaydetti.

Bu gelişmelerle değerli metallerde, ons bazında fiyatlar, platinde yüzde 2,7, paladyumda yüzde 1,8 değer kazanırken, altında yüzde 1,9 ve gümüşte yüzde 0,8 değer kaybetti.

Baz metaller, geçen hafta açıklanan makroekonomik veriler ve Powell'ın konuşmalarıyla birlikte karışık bir seyir izledi.

Fed'in büyüme beklentilerini düşürmesi ve Powell'ın enflasyon risklerinin sürdüğüne yönelik vurgusu, faiz indirimlerinin sınırlı kalabileceği beklentisini güçlendirirken, bu gelişmeler baz metallerde küresel risk iştahını azalttı.

Analistler, ABD'nin yılın ilk aylarında devreye aldığı geniş kapsamlı tarifeler ile özellikle nisan ayında Çin ile karşılıklı vergi artışlarının varlık fiyatlarında belirsizlik yarattığını ve bu gelişmelerin baz metal piyasalarında temkinli duruşu hala desteklemeye devam ettiğini belirtti.

Bu gelişmelerle baz metallerde tezgah üstü piyasada bu hafta fiyatlar libre bazında bakırda yüzde 2,1 ve alüminyumda yüzde 1,5 değer kazanırken, çinkoda ve kurşunda yüzde 0,8, nikelde yüzde 0,5 değer kaybetti.

Petrol fiyatlarında, ABD'de stokların beklentinin üzerinde düşmesi, Fed'in enflasyon tahminini yukarı yönlü revize etmesi ve Washington'un Orta Doğu'daki çatışmalara temkinli yaklaşımı etkili oldu.

ABD Enerji Enformasyon İdaresi (EIA), ülkedeki ticari ham petrol stoklarının geçen hafta yaklaşık 11 milyon 500 bin varil azalarak 420 milyon 900 bin varil seviyesine gerilediğini açıkladı. Beklenti, stokların yaklaşık 2 milyon 300 bin varil azalacağı yönündeydi.

Uzmanlar, ABD'nin petrol stoklarında kaydedilen bu seviyenin son 5 yıllık ortalamanın yaklaşık yüzde 10 altında olduğunu ifade ediyor.

Diğer yandan, bir gazetede yer alan, Trump'ın çatışmalara dahil olma konusundaki çekincelerinin öne çıkması, Orta Doğu'da arz kesintisi endişelerini hafifleterek petrol fiyatlarındaki yükselişi sınırladı.

Bu gelişmelerle bu hafta, Brent petrolün varil fiyatı yüzde 3 artarken, New York Ticaret Borsasında işlem gören doğal gazın İngiliz termal birimi (MMBtu) cinsinden fiyatı da yüzde 8,8 değer kazandı.

Tarım emtiasında, iklim koşulları ve rekolte beklentileriyle birlikte karışık bir seyir izlendi. Soya fasulyesi fiyatları, Çin'in rekor ithalatı ve ihracat beklentileriyle yükselirken, haftanın ikinci yarısında kar satışlarıyla baskılandı.

Küresel üretime ilişkin endişeler buğday fiyatlarını yukarı çekerken, Karadeniz'deki kuraklık uyarıları ve Avrupa'daki rekolte düşüşü beklentileri Chicago Ticaret Borsası'nda sert yükselişlere neden oldu.

Bu gelişmelerle, bu hafta Chicago Ticaret Borsasında kile başına fiyatlar soya fasulyesinde yatay seyrederken, mısırda yüzde 2,5 ve buğdayda yüzde 5,5 arttı, pirinç ise yüzde 1,7 azaldı.

Şekerin libre fiyatı, ABD'de faaliyet gösteren emtia borsası Intercontinental Exchange'de 0,1626 dolarla Nisan 2021'den bu yana en düşük seviyesini test etti. Şeker fiyatlarında ay sonuna göre yüzde 4'ün, yılbaşına göre de yüzde 15'in üzerinde kayıplar görüldü.

Analistler, küresel şeker üretiminin 2025-2026 sezonunda artacağı yönündeki öngörünün, Hindistan, Tayland ve Brezilya'daki üretim beklentileriyle birlikte fiyatlar üzerinde baskı oluşturduğunu belirtirken, Çin'in düşük alımları ve Asya'daki zayıf ithalatın da düşüşte etkili olduğunu kaydetti.

ABD'de faaliyet gösteren emtia borsası Intercontinental Exchange'te libre bazında fiyatlar, kahvede yüzde 4,1, şekerde yüzde 0,2 ve pamukta yüzde 0,1 azaldı. Kakaonun ton başına fiyatı ise haftayı yüzde 10,3 azalışla tamamladı.