Kadın kooperatifi, 3500 yıllık Hitit ekmeğini yeniden Türk mutfağına kazandırdı

Yaklaşık 1,5 yıl önce ailesiyle Çorum kent merkezinden Elvançelebi köyüne taşınan ziraat mühendisi Tuba Topkara, burada hamur işleri üreten Valide Sultanlar Sofrası Kadın Girişimi ve İşletme Kooperatifi ile tanıştı.

15 kişiden oluşan kooperatifte üretime katılan Topkara, yeni bir ürün arayışındayken gastronomi öğretmeni Ülkü Menşure Solak'tan Hitit ekmeğinin tarifini öğrendi.

Solak'ın yazarları arasında yer aldığı ve 2007'de yayımlanan 'Deneysel Bir Arkeoloji Çalışması Olarak Hitit Mutfağı' adlı kitabı inceleyen Topkara, kooperatif bünyesinde ve Solak'ın danışmanlığında Hitit ekmeği üretme kararı aldı.

Bu süreçte kooperatif başkanlığını da üstlenen Topkara, birkaç çiftçiyle ata tohumu buğday ekimi için anlaştı. Ayrıca, köyde kullanılmayan bir taş fırını kooperatif olarak devralarak tadilatını yaptırdı ve Hitit ekmeği üretimi için hazır hale getirdi.

Buğdayın ekiminden hasadına kadar tüm süreci titizlikle yürüten Topkara, geleneksel yöntemlerle çalışan bir taş değirmeninde buğdayı öğüterek organik un elde etti.

Organik un, ekşi maya, kaya tuzu ve kaynak suyu kullanılarak, kooperatifteki kadınlar tarafından eski ahşap teknede yoğrulan hamur, Hitit ekmeği için özel olarak tasarlanmış taş fırında odun ateşinde pişirildi.

Hititlerden kalma 3500 yıllık tabletlerdeki tariflere uygun olarak hazırlanan Hitit ekmeği, ilk olarak Çorum Belediyesi aracılığıyla tanıtıldı.

Çorum Belediye Başkanı Halil İbrahim Aşgın'ın talimatıyla, belediyenin sosyal tesislerinde kullanılan ekmekle tost yapılarak vatandaşların beğenisine sunuluyor.

Topkara, Hitit ekmeğinin özel bir tarifi olduğunu ve kadın eli değmesinin ekmeğe ayrı bir lezzet kattığını belirtti.

Köyde yetiştirilen ata tohumu buğdayın taş değirmende un haline getirildiğini anlatan Topkara, özel kaya tuzu ve yöresel pınar suyunun geleneksel yöntemlerle kullanıldığını ifade etti. Ekmeğin meşe odunu ateşinde pişirilip paketlenerek tüketicilere gönderildiğini de ekledi.

Hitit ekmeğini dünyaya tanıtmayı istediklerini söyleyen Topkara, 3500 yıl önce üretilen bu ekmeği yalnızca Çorum'a değil, tüm dünyaya mal etmek istediklerini belirtti. Bu uygarlığın Çorum'da yaşadığını ve ekmeğin onların bir mirası olduğunu vurguladı.

Ülkü Menşure Solak, kitapta Hititlerin dini metinlerdeki tarifleri üzerinde deneysel bir arkeoloji çalışması yürüttüklerini anlattı.

Hitit ekmeğinin mümkün olduğunca eski usulle, taş değirmen ve taş fırın kullanılarak yapılması gerektiğini vurgulayan Solak, ekmeğin en önemli özelliğinin tamamen organik olması olduğunu belirtti. Genetiği değiştirilmiş hiçbir gıdanın bu ekmekte bulunmadığını, Hititlerle aynı teknikle bu tarifi yeniden Türkiye ve dünya mutfağına kazandırmaya çalıştıklarını söyledi.

Solak, Hitit ekmeğinin 3500 yıllık bir geçmişi olduğuna dikkat çekti.

Hititlerin tüm bu tarifleri dini ritüel metinlerine kaydettiğini, hangi malzemeleri ve buğdayı nasıl öğüttüklerini bildiklerini ifade eden Solak, ipuçlarını birleştirerek organik buğday eksiğini tamamlayıp 3500 yıllık tarifi yeniden canlandırdıklarını belirtti.