Nobel Ödüllü Yazar Pinter'in Filistin ve Orta Doğu Hakkındaki Görüşleri Kitap Oluyor

Recep Tayyip Erdoğan Üniversitesi Fen Edebiyat Fakültesi İngiliz Dili ve Edebiyatı Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Yerebakan, üç yıl önce Pinter'in Orta Doğu ile ilgili İngilizce kaleme aldığı oyun, şiir ve gazete yazıları ile söyleşilerdeki konuşmalarını Türkçeye yayımlamak amacıyla çalışmaya başladı.

Yerebakan, Pinter'in bu konudaki yazı ve söylemlerini derledi ve son sınıf öğrencileriyle çevirileri tamamladı.

Yayın hazırlıkları devam eden kitapta, özellikle Pinter'in İsrail'in Filistin politikalarına yönelik eleştirilerine yer veriliyor ve Orta Doğu'ya bakışı okuyucuya sunulması hedefleniyor.

Yerebakan, 2000 yılında Londra'da Harold Pinter ile tanıştığını belirtti. Pinter'in çocukluğunda Yahudi olarak zulmü, işkenceyi ve savaşın getirdiği korkunç yıkımı yaşadığını, 2. Dünya Savaşı'nın, Hitler zulmünün ve Nazi Avrupa'sının tüm işkencelerini ve zorluklarını bizzat deneyimlediği vurgulandı.

Pinter'in 1980 sonrası dönemde insan hakları ihlallerini ele aldığı eserlerinde korku ve müstehcenliği ön plana çıkaran anlatım yolunu tercih ettiği belirtildi. Yazarın bir söyleşisinde, "Elimde başka bir silah yok, çok kötü bir dil kullanacağım ki bu kötülerin yaptıklarını ancak kötü dille anlatabilirim." ifadelerini kullandığı aktarıldı.

Harold Pinter'in 2004'teki bir yazısında Suriye'nin parçalanacağını kaleme aldığına dikkat çekildi. Yerebakan, Pinter'in bu tür öngörüleriyle de dikkat çeken bir yazar olduğunu söyledi.

Yazarın Yahudi olmasına rağmen İsrail'in Filistin politikasını hiç kimsenin cesaret edemediği şekilde gündeme getirdiği anlatıldı.

Pinter'in 2008'de The Guardian gazetesinde yayımlanan bildirisinde, İsrail'in kuruluş yıl dönümünü eleştirdiği anımsatıldı.

Pinter'in söz konusu yazısında, 1948 yılında 70 bin Filistinlinin hiçbir gıda ve su temini olmaksızın evlerinden zorla çıkarıldığını, yüzlercesinin bu süreçte hayatını kaybettiğini belirttiği aktarıldı. Bu olayın mart ayında olduğu için Filistinliler arasında 'Ölüm Martı' olarak anıldığı ifade edildi. 'Böyle bir devletin doğum gününü kutlamıyorum protesto ediyorum' denildiği vurgulandı. Devlet kuruluşundan sonra ise yaklaşık 750 bin Filistinlinin mülteci durumuna düştüğü, 400'e yakın köyün ise haritadan silindiği belirtildi. Pinter, binlerce Filistinlinin, İsrail vatandaşı olan Filistinliler dahil 1956'da Celile'den kovularak yerlerinden edildiğini ve Batı Şeria ile Gazze'de de benzer uygulamaların devam ettiğini belirterek, bu süreci 'etnik temizlik', 'etnik arındırma' olarak tanımlıyor.

Etnik temizlikten bahsedilmesinin çok önemli olduğuna dikkat çekildi. "Pinter, İsrail'in aslında büyük bir suç işlediğini 2008'de söylüyor. Acaba 2025 yılında ne söylerdi hayal bile edemiyorum." denildi.

Yerebakan, Pinter'in bildirisinde yer alan bir başka bölümü şöyle aktardı:

Yazar, "Çünkü bu devlet terörizm ve katliam üzerine kuruldu. O ülkenin asıl toprak sahiplerinin yerlerinden edilmesi üzerine kuruldu. Bir başka ırk, Yahudi ırkı oraya kondu. Gazze halkına toplu cezalandırma yöntemini uyguluyor. Biz nasıl İsrail'in 60. doğum yılını kutlayalım? Hala ısrarla Filistinlileri insan haklarından mahrum bırakan ve onların devlet olma arzularını yok eden İsrail'in doğum gününü kutlayamayız." diyor.

Prof. Dr. İbrahim Yerebakan, Pinter'in siyonizmi bir terörizm, insanları yok eden, karşı tarafı hiçe sayan bir entite şeklinde gördüğünü ifade etti.

Nobel ödüllü yazarın çalışmalarını derleyip Türkçeye çevirme fikrinin, eserlerini okuyup bugünle ilişki kurmaya başladıktan sonra geliştiği belirtildi. "Günümüzde Orta Doğu'da olup bitenler dikkatimi çekti. Irak Savaşı ile ilgili inanılmaz şeyler söylüyor. Bizim coğrafyamızla ilgili eserleri, oyunları çok ilgimi çekti." değerlendirmesinde bulunuldu.

Yerebakan, "Pinter'in Ortadoğusu" adını vermeyi düşündüğü yaklaşık 250 sayfalık kitapta, yazarın Türkiye, Irak, İsrail ile Amerika'nın Orta Doğu politikasına ilişkin görüşlerinin yer alacağını ekledi.