Cumhurbaşkanı Erdoğan: F-35 konusunda 1 milyar 300-400 milyon dolar ödedik ve Trump'ın iyi niyetli olduğunu gördük

Cumhurbaşkanı Erdoğan, Lahey'deki NATO zirvesine ilişkin yaptığı açıklamada, F-35 konusunda 1 milyar 300-400 milyon dolar ödeme yapıldığını ve F-35'leri alma noktasında Sayın Trump'ın iyi niyetli olduğunu gördüklerini belirtti. Ayrıca, Eurofighter ile ilgili çalışmaların İngiltere ve Almanya ile sürdüğünü ve bu iyi niyetin olumlu karşılandığını ifade etti.

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, NATO Devlet ve Hükümet Başkanları Zirvesi'ne katılmak üzere Hollanda'nın Lahey kentine giderek zirve sonrası basın açıklaması yaptı. Erdoğan, açıklamasında önemli konulara değindi.

Konsey oturumunda, savunma harcamalarının 10 yıllık sürede gayri safi yurt içi hasılanın yüzde 5'i düzeyine çıkarılması kararlaştırıldı. Mevcut krizlerin derinleştiği ve yeni krizlerin ortaya çıktığı bu dönemde alınan bu karar NATO için bir zorunluluktur. Türkiye, terörizm tehdidinden en çok etkilenen ve bölgedeki birçok krizden doğrudan etkilenen bir müttefiktir. Uluslararası gündemi domine eden olayların neredeyse tamamı Türkiye'nin yakın çevresinde yaşanmaktadır. Ülke, tüm bu krizlerden, sıcak çatışmalardan ve gerilimlerden uzak durmaya çalışmaktadır. Caydırıcılığın artırılmasına ve savunmanın güçlendirilmesine büyük önem verilmektedir. Türk savunma sanayisinin son yıllardaki atılımı dünya genelinde dikkat çekmektedir. Silahlı ve silahsız insansız hava araçları başta olmak üzere birçok alanda küresel ölçekte söz sahibidir.

Savunma harcamaları halihazırda önceki zirvelerin hedefi olan yüzde iki seviyesinin üzerindedir. Hatta mevcut altyapı, savunma sanayi yatırımları, inovasyona ayrılan kaynaklar ve uluslararası çabalar göz önüne alındığında, yüzde beşi yakalamaya en yakın ülkelerden biri Türkiye'dir. Birçok müttefikin tehdit ve sınamalar karşısında daha fazla sorumluluk üstlenmek konusunda Türkiye ile aynı çizgiye gelmesi olumlu bulunmaktadır. Ancak ittifakın etkinliğinin sadece savunma harcamalarını artırarak geliştirilmesi mümkün değildir. Müttefikler arasında karşılıklı anlayış ve işbirliğinin samimiyetle tesis edilmesi de gerekmektedir. Bu doğrultuda, müttefikler arasındaki savunma sanayi ürünlerinin ticaretindeki engellerin amasız, fakatsız kaldırılmasına yönelik anlayışın ittifak belgelerine yansıtılmasına öncülük edildi. Bunun tüm unsurlarıyla hayata geçirilmesi umulmaktadır. Avrupa Birliği'nin savunma ve güvenlik alanındaki girişimlerinin NATO'yu tamamlayıcı nitelikte olması gerektiği vurgulandı. Özellikle üye olmayan müttefiklerin, birliğin savunma sanayi girişimlerine tam olarak dahil edilmesinin tüm Avrupa'nın menfaatine olacağı belirtildi. Neticede Avrupa'da artan savunma yetenekleri tüm Avrupa Atlantik Bölgesi'nin çıkarınadır. Bu kuşatıcı yaklaşımın kıta geneline hakim olması temenni edilmektedir. NATO Genel Sekreteri'nin Teksas'tan Ankara'ya savunma sanayi gelişimini esas alan yaklaşımı bu bakımdan son derece değerlidir. İttifakın terörizmle mücadeledeki rolünü öne çıkaran müttefiklerin başında Türkiye gelmektedir. Nitekim terörizm, NATO'ya yönelik güncel iki temel tehditten biri olarak kayda geçirilmiştir. Bu defa Lahey'de terörle mücadelenin ancak müttefiklerin samimi dayanışmasıyla başarılabileceği vurgulandı. Zirve bildirisine bu tehdidin yansıtılması sağlandı.

Ukrayna'da üç yılı aşkın süredir devam eden savaşın hem bölgesel hem de küresel etkileri oldu. Can kayıpları ve yıkım her iki taraftan giderek artmaktadır. Türkiye olarak savaşın adil ve sürdürülebilir bir barışla sonlandırılması için yoğun çabalar devam etmektedir. 2022 Mart ayında İstanbul'da ev sahipliği yapılan ancak yarım kalan görüşmelerden Karadeniz-Tahıl girişimi ve savaş esirleri takası gibi somut sonuçlar elde edilmişti. Diplomasiye olan inanç ve tarafların Türkiye'ye duyduğu güvenle birleşince, İstanbul'da bir kez daha arabuluculuğa başlandı. Ev sahipliğindeki görüşmelerde ilave esir ve cenaze takasları hususunda önemli ilerleme sağlandı. Ayrıca olası bir ateşkese dair açık bir görüş alışverişinde bulunuldu. Ateşkes ve kalıcı barış için bir fırsat penceresinin aralandığı düşünülmektedir. Bunun heba edilmemesi gerekmektedir. Hedef, taraflar arasında ilave somut adımlar atılmasına destek olmak suretiyle kalıcı barışa giden sürecin taşlarını döşemektir. Müttefiklerin de desteğiyle, savaşın en kısa sürede neticelendirilmesi umudu korunmaktadır. Adil bir barışın kaybedeni olmaz.

NATO, savaşla, yıkımla, saldırganlıkla ve tehditle hiçbir yere ulaşılamayacağının örnekleriyle doludur. Amerika Başkanı Sayın Trump'ın gayretleriyle sağlanan ateşkes memnuniyetle karşılanmaktadır. Sayın Trump'ın çağrısına tarafların koşulsuz uymaları beklenmektedir. Fiili ateşkes ilanının en kısa sürede kalıcı sükunete dönüşmesi umulmaktadır. Orta Doğu'da barışın temini için müttefikler dahil herkesin üzerine düşeni yapması gerektiği düşünülmektedir. ABD Başkanı Trump'ın çabalarıyla sağlanan ateşkes memnuniyetle karşılanmaktadır. Trump'ın çağrısına tarafların koşulsuz uyması beklenmektedir.

Türkiye bu konuda üzerine düşeni yapmaya devam edecektir. Zirve kapsamında birçok liderle görüşmeler gerçekleştirildi. Temaslarda hem müttefiklerle ikili ilişkileri geliştirmenin yolları hem de zirve gündemindeki konular ele alındı. Türkiye'nin önümüzdeki sene NATO zirvesine ev sahipliği yapma önerisi de zirvede karara bağlandı. Gelecek yıl müttefikleri Türkiye'de ağırlamaktan büyük bir memnuniyet duyulmaktadır.

Savunma sanayi konusunda Türkiye'nin nasıl bir yol izleyeceği sorusuna Cumhurbaşkanı Erdoğan, "Eurofighter ile ilgili gerek İngiltere gerek Almanya ile görüşmelerimizi yaptık, yapıyoruz ve bu konuda olumlu gelişmeler var" yanıtını verdi.

Türkiye-İsrail ilişkilerine yönelik sorulan soruya Erdoğan, İsrail ile Türkiye arasındaki ilişkilerin mevcut anlayışla devam etmesi halinde barış ve huzurun mümkün olmadığını belirtti. Atılan adımların her şeyden önce barışı tehdit ettiğini ifade etti. Yüz binden fazla insanın öldüğü veya yaralandığı, hala vurmaya devam ettikleri bir ortamda barışın nasıl sağlanacağı sorgulandı. Gazze'deki mazlum insanlara KızılHaç dahil gıda sevkiyatının İsrail tarafından engellendiği belirtildi. Böylesine barbarca bir adım atıldığı takdirde huzurlu bir ortamın tesis edilmesinin mümkün olmadığı ifade edildi. KızılHaç ve Mısır'ın devreye girmek istemesine rağmen sonuç alınamadığı vurgulandı. Bu nedenle İsrail'in Gazze'de şu ana kadar takındığı tavırdan vazgeçmeye davet edildi.

Türkiye'nin F-35 programına ilişkin olarak Cumhurbaşkanı Erdoğan şunları kaydetti: "Sayın Trump ile S-400 konusunu görüşmedik. F-35 konusunu görüştük. F-35 konusunda 1 milyar 300-400 milyon dolar ödeme yaptık ve F-35'leri alma noktasında Sayın Trump'ın da iyi niyetli olduğunu gördük. F-35'lerle ilgili de alımla ilgili çalışmalarımızı sorumlu olan arkadaşlarımız devam ettiriyorlar. Tabii bunun yanında bir de bizim Eurofighter'la ilgili çalışmalarımız var. Eurofighter konusunda da İngiltere ve Almanya ile bu çalışmalarımızı sürdürüyoruz. Temennimiz odur ki bu iyi niyetimizi İngiltere'de, Almanya'da onlar da olumlu karşılıyorlar. Çalışmalarımız devam ediyor."