Dışişleri Bakanı Fidan: ABD, İran'a Saldırmadan Önce Türkiye'yi Bilgilendirdi

Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, basına yansıyan bilgilere göre ABD'nin İran'a saldırdığı gece Türkiye'ye bilgi verdiğini doğruladı. Fidan, ABD'nin bu saldırıda görev almadığını ve herhangi bir rolü olmadığını, İranlıların kendilerine saldırmaması gerektiğini, aksi takdirde sert karşılık vereceklerini ilettiğini belirtti. Ayrıca bölgedeki Amerikan varlığının güvenliğine ilişkin endişelerini de dile getirdiklerini söyledi. Fidan, bunun üzerine İranlı yetkililerle de konuştuklarını ve ABD'nin bu eylemde yer almadığını, dolayısıyla onları savaşa çekecek bir müdahalede bulunmamaları gerektiğini arabulucu olarak ilettiklerini aktardı.

Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, katıldığı bir yayında güncel konular hakkında değerlendirmelerde bulundu.

Fidan, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ile ABD Başkanı Donald Trump'ın NATO zirvesinde gerçekleştirdiği görüşmenin önceden planlandığını ve baş başa yapıldığını ifade etti. Görüşmede ikili ve bölgesel konuların yanı sıra Gazze krizi, Rusya-Ukrayna savaşı ve İran'daki gelişmelerin ele alındığını, görüşmenin oldukça yapıcı ve olumlu geçtiğini belirtti.

Bölgedeki gelişmeleri yakından takip ettiklerini ve sıklıkla arabuluculuk yaptıklarını dile getiren Fidan, İsrail-İran arasındaki savaşın geleceğini çok önceden öngördüklerini söyledi. Gazze'deki krizin ilk haftasında bu durumun yaygınlaşacağı uyarısında bulunduklarını hatırlattı.

Fidan, İsrail'in İran'a saldırısının İran'ı meşru müdafaa pozisyonuna ittiğini belirterek, "İsrail'in iddia edildiği kadar İran'ın nükleer kapasitesini yok edebilecek güçte olmadığı ortaya çıktı. Sadece onunla olan hesaplaşmasını ortaya koydu" dedi. Türkiye'nin bu süreçte başından itibaren taraflarla sürekli temas halinde olduğunu ve Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın yoğun diplomasi yürüttüğünü ifade eden Fidan, Türkiye'nin arabuluculuğuna güvenen bir ortamın oluştuğunu vurguladı.

İran ile ABD arasında şu anda bir sessizlik süreci olduğunu ancak bunu daha kalıcı hale getirmek için bir anlaşma yapılması gerektiğini belirten Fidan, her iki tarafın da masaya oturup müzakereye girme yönünde bir iradesi olduğunu gözlemlediklerini aktardı. Umman'da başlatılan sürecin yeniden aktive edileceğine dair ön duyumlar olduğunu ifade eden Fidan, ABD ve İran'ın nükleer konuda bir anlaşmaya varabileceğini düşündüğünü söyledi. Fidan, "Burada bir anlaşma ihtimali var. Özellikle son saldırıdan sonra başka bir ifadeyle bir anlaşmaya gidilebileceği umudundayım" şeklinde konuştu.

Bakan Fidan, ABD'nin İran'a saldırdığı gece Türkiye'ye bilgi verdiğini doğruladı. Basına yansıdığı için bu konuyu açıkladığını belirten Fidan, ABD'nin bu saldırıda görev almadığını ve herhangi bir rolü olmadığını, İranlıların kendilerine saldırmamasını, aksi takdirde sert karşılık vereceklerini ilettiğini aktardı.

Fidan, "Evet o gece bir telefon aldık, basına düştüğü için söylüyorum. Belli konular konuşuldu. Burada Amerikalılar esas itibarıyla yani bir saldırı olması durumunda bu saldırıda görev almadıkları için herhangi bir rollerinin olmadığı için İranlıların kendilerine saldırmamasını, saldırırlarsa buna da çok sert mukabele edeceklerini, ayrıca bölgede bulunan Amerikan varlığının güvenliğinden de hani bu noktadan endişe ettiklerine dair bazı konular var. Tabii biz bunun üzerine İranlılarla da konuştuk. Böyle bir şey olması durumunda Amerikalılar bunda yoklar, dolayısıyla onları savaşın içine çekecek bir müdahalede bulunmanızı istemiyorlar. Arabulucu olarak ilettiğimiz mesaj" şeklinde konuştu.

Fidan, Cumartesi günü İranlı mevkidaşıyla konuşurken ABD'den B-52'lerin havalandığını ve bölgeye geldiğini hatırlattı. Bu durumun olası bir saldırı ihtimalini gösterdiğini ve bu konuda görüştüklerini ifade etti. Pazara bağlayan gece üç tesiste bombalama olduğunu belirten Fidan, ertesi gün yaptıkları görüşmede ABD'nin niyetini anlamaya çalıştıklarını söyledi. Saldırının nükleer tesislerle sınırlı olup olmadığını sorguladıklarını ve görünenin bu yönde olduğunu aktardı. Fidan, "Bu sınırlı faaliyet böyle kalırsa bizim cevabımız da sınırlı olur" mesajını aldıklarını ifade etti. Daha sonra Trump'ın tweetinden de anlaşıldığı üzere, karşılıklı bir haberleşme ve mutabakatla saldırının sınırlı tutulduğunu belirterek, bunun savaş tarihinde ender rastlanan durumlardan biri olduğunu kaydetti.

İsrail'in Türkiye'ye saldırabileceği ihtimaline ilişkin bir soru üzerine Bakan Fidan, "Biz ülkemizi hem aklımızla hem yüreğimizle savunuruz. Yani ölümden korkmuyoruz. Bizim için önemli olan: profesyonel bir şekilde tehditleri iyi analiz ederek, diğer aktörlerle rasyonel bir diyalog kurarak konuyu yönetmek. En kötü senaryoya göre hazırlıklı olmak gerekiyor. Devlet işleri şakaya gelmez, rastgeleliğe bırakılmaz. Halkımız müsterih olsun ilgili kurumlarımız canla başla çalışıyorlar" ifadelerini kullandı.

Rusya-Ukrayna savaşına ilişkin de değerlendirmelerde bulunan Fidan, iyi bir müzakere yapılması ve uzlaşmaya yönelik niyet olması durumunda arabulucunun da rol almasıyla tarafların ortada buluşabileceğini düşündüklerini belirtti. Ancak bu sorunun büyük bir sorun olduğunu ve birkaç görüşmeyle çözülemeyeceğini sözlerine ekledi.