Aşırı sıcaklarda gazlı içecek tüketimi susuzluğu artırıyor

Medical Park Bahçelievler Hastanesi Diyetisyeni Mısra Beste Köleoğlu, yaşlıların, çocukların, hamilelerin ve kronik hastalığı olan bireylerin sıcaklık değişimlerinden daha fazla etkilendiğini belirterek yaz aylarında sıcak havalarda beslenme önerilerinde bulundu.

Diyetisyen Köleoğlu, yüksek sıcaklığın terleme yoluyla sıvı ve elektrolit (özellikle sodyum, potasyum, magnezyum) kaybını artırdığını ve sindirim sistemini hassaslaştırdığını vurguladı. Bu sebeple yaz aylarında hafif, su içeriği yüksek ve kolay sindirilebilir gıdaların tercih edilmesi gerektiğini ifade etti.

AŞIRI SICAKLARDA TÜKETİLEBİLECEK İÇECEKLER

Diyetisyen Köleoğlu, aşırı sıcaklarda sıvı kaybıyla birlikte minerallerin de azaldığını ve bu kayıpları sadece su ile telafi etmenin yeterli olmayabileceğini belirterek destekleyici bazı içecekleri sıraladı:

Maden suyu sodyum ve magnezyum içerir.

Az tuzlu ayran hem sıvı hem sodyum ve kalsiyum sağlar.

Taze meyve suları özellikle potasyum açısından faydalıdır.

Kafeinsiz bitki çayları serinletici alternatif sunar.

Bu içecekler, terlemeyle oluşan mineral kayıplarını dengelemeye yardımcı olur.

‘GAZLI İÇECEKLERDEN UZAK DURUN’

Diyetisyen Köleoğlu, susuzluğu gidermek amacıyla kola gibi gazlı içecekleri sık tüketmenin riskli olduğuna değindi. Gazlı içeceklerdeki kafeinin idrar söktürücü etki yaparak su kaybını artırdığını, yüksek şeker oranına sahip içeceklerin ise kan şekerinde dalgalanmalara yol açabileceğini ifade etti. Özellikle diyabet, hipertansiyon ve böbrek hastalığı olanlar için bu içeceklerin riskli olduğunu belirtti.

Diyetisyen Köleoğlu, sıcak havalarda sindirimi zorlayan bazı yiyecekler olduğunu belirtti. Kızartmalar, ağır yağlı yemekler, kremalı soslar ve baharatlı yiyeceklerin sindirimi zorlaştırdığını, sıcakla birlikte bu tür besinlerin mide bulantısı, şişkinlik ve reflü gibi sorunlara yol açabileceğini söyledi. Hassas sindirim sistemine sahip bireylerde bu etkilerin daha belirgin olduğunu ekledi.

‘SEBZE VE MEYVE TÜKETİMİ DENGELİ OLMALI’

Diyetisyen Köleoğlu, yaz aylarında sebze ve meyve tüketiminin dengeli olması gerektiğini vurguladı.

Yüksek su içeriğine sahip sebze ve meyvelerin hem sıvı dengesine hem de vitamin-mineral ihtiyacına katkı sağladığını belirtti. Karpuz, salatalık, domates, kabak, semizotu, şeftali ve kavun gibi mevsim ürünlerinin öne çıktığını, ancak diyabet hastalarının meyve tüketiminde porsiyon kontrolüne dikkat etmesi gerektiğini söyledi.

Diyetisyen Köleoğlu, sıcak havalarda enerji ihtiyacının düşebileceğini belirterek, porsiyonların gözden geçirilmesi gerektiğini ifade etti. Özellikle diyabet ve insülin direnci olan bireylerde beyaz unlu ürünler yerine tam tahıllı, lif oranı yüksek karbonhidrat kaynaklarının tercih edilmesi gerektiğini vurguladı.

‘GIDA ZEHİRLENMESİNİN EN ÖNEMLİ NEDENİ UYGUN SAKLANMAYAN ETLER’

Diyetisyen Köleoğlu, yaz aylarında en sık rastlanan gıda zehirlenmelerinin başlıca nedeninin, uygun saklanmayan veya yeterince pişirilmeyen et ve tavuk ürünleri olduğunu vurguladı. Özellikle tavuk etinin sıcak ortamda birkaç saat içinde tehlikeli miktarda bakteri üretebildiğini belirtti. Bu bakterilerin (özellikle Salmonella ve Campylobacter) ciddi karın ağrısı, ishal, kusma ve ateşe neden olabileceğini; çocuklarda, yaşlılarda ve bağışıklığı zayıf bireylerde hastane yatışı gerektirecek kadar ağır seyredebildiğini ifade etti. Bu riski önlemek için et ve tavuğun alışverişten sonra hemen buzdolabına kaldırılması gerektiğini, tavuk ve kırmızı etin iyice pişirilmesi gerektiğini, içinin pembe kalmaması gerektiğini, pişmiş ürünlerin 1 saatten fazla dışarıda bekletilmemesi gerektiğini ve çiğ etle temas eden yüzeylerin mutlaka dezenfekte edilmesi gerektiğini sözlerine ekledi.

BESİN ZEHİRLENMESİNDEN KORUYACAK 4 ÖNERİ

Diyetisyen Köleoğlu, sıcak havalarda bakteri üremesinin hızlandığının altını çizerek, besin zehirlenme riskini azaltmak için dikkat edilmesi gerekenleri sıraladı:

Et, süt ve yumurta buzdolabında saklanmalıdır.

Pişmiş yemekler 1-2 saat içinde tüketilmeli veya soğutulmalıdır.

Çiğ ve pişmiş gıdalar ayrı muhafaza edilmelidir.

Açıkta satılan veya soğuk zinciri bozulmuş yiyeceklerden kaçınılmalıdır.

Çocuklar, yaşlılar ve bağışıklığı zayıf bireyler için bu önlemler daha kritik hale gelir.

‘SEBZE VE MEYVELER YETERİNCE YIKANMALI’

Diyetisyen Köleoğlu, yaz aylarında yapılan bazı yaygın beslenme hataları olduğunu belirtti. Susuzluğu şekerli ve gazlı içeceklerle gidermeye çalışmak, yemekleri dışarıda uzun süre bekletmek, kızartma ve fast food tercih etmek, sebze ve meyveyi yeterince yıkamamak veya az tüketmek, iştahsızlık nedeniyle öğün atlamak veya yetersiz beslenmek gibi alışkanlıkların sindirim bozuklukları ve gıda kaynaklı sağlık risklerini artırabileceğini söyledi.

SICAK HAVADA SAĞLIKLI BESLENMENİN 7 PRATİK YOLU

Diyetisyen Köleoğlu, sıcak havalarda sağlıklı beslenmek isteyenler için şu tüyoları paylaştı:

Gün boyunca düzenli su tüketin, susamayı beklemeyin.

Her öğünde sebze ve meyve bulundurun. Diyabet hastaları porsiyon kontrolü yapmalıdır.

Kızartma yerine haşlama, buharda pişirme veya ızgara tercih edin.

Gazlı, şekerli içecekler yerine maden suyu veya az tuzlu ayran tüketin.

Et, tavuk, süt gibi ürünleri buzdolabında saklayın.

Öğün atlamadan, dengeli ve hafif beslenmeye özen gösterin.

Sıcakta iştah azalınca öğün atlamak ya da sadece karpuz-peynir gibi tek yönlü tabaklarla beslenmek yetersiz kalabilir. Bu tür öğünler, tam tahıllı ekmek, salata veya bir avuç ceviz gibi besinlerle dengelenmelidir.

SICAK HAVALARDA SUSUZLUĞU GİDERECEK İÇECEK TARİFİ

Diyetisyen Köleoğlu, sıcak havalarda hem sıvı hem mineral desteği sağlamak isteyenler için evde kolayca hazırlanabilecek pratik bir karışım tarifini anlattı:

Yarım su bardağı yoğurt, 1 su bardağı soğuk su, yarım çay bardağı sade maden suyu ve bir tutam tuz karıştırılarak gün içinde tüketilebilir.